Rożnów

Rożnów leży na prawym brzegu Jeziora Rożnowskiego. Sąsiaduje z Roztoką-Brzezinami, Tropiem, Bujnem i Bartkową-Posadową.

Nazwa wsi wywodzi się od legendarnego właściciela grodu – Jaxy Rożna pochodzącego z rodu Gryfitów – który osiadł w tych terenach początkiem XIV wieku. Na przestrzeni wieków nazewnictwo wsi zmieniało się następująco: Rosznow, Roznow, Rosnow, Rożniów, Rożniów z Bujnem, Łaziskami, Radakowicami, Zagórzem i Wiesiółką, by wreszcie przybrać postać znaną nam obecnie.

Rożnów to miejscowość atrakcyjna pod kątem turystycznym, w której nie brakuje zabytków architektury. Do najstarszych należą ruiny Zamku Górnego znajdujące się przy drodze na zaporę. Zamek został wybudowany w XIV wieku na wzgórzu górującym nad Dunajcem. To kamienna budowla w stylu gotyckim, wzniesiona na planie czworoboku z wieżą obserwacyjno-obronną. Zamek pierwotnie stanowił własność Rożenów. Kolejnym właścicielem był rycerz Władysława Jagiełły – Zawisza Czarny, a następnie hetman Jan Amor Tarnowski. Zamek prawdopodobnie został zniszczony w XVII wieku, zachowały się tylko fragmenty murów obwodowych. Kolejnym cennym zabytkiem mieszczącym się w Rożnowie jest jedna z pierwszych w Polsce warowni z nowożytną fortyfikacją obronną. Renesansowa twierdza została wzniesiona przez wspomnianego Jana Amora Tarnowskiego, a następnie zniszczona w XVII wieku. Przetrwał jedynie mur obronny z bramą wjazdową i beluardem. W okresie wojny mieściła się tam pierwsza w Polsce ludwisarnia.

W sąsiedztwie twierdzy stoi klasycystyczny dwór Stadnickich, który został wybudowany na początku XIX wieku jako parterowy budynek z gankiem i portykiem o 10 kolumnach. Wewnątrz znajdują się klasycystyczne malowidła. Dwór jest otoczony zabytkowym parkiem pełnym potężnych dębów i lip.

Na szczególną uwagę zasługuje zabytkowy kościół pw. św. Wojciecha z XVII wieku. Ufundował go Jan Wielopolski, kasztelana wojnicki. Kościół jest drewniany, ma jedną nawę, trójboczne prezbiterium, sygnaturkę zamiast wieży. Wnętrze kościoła zdobią fragmenty polichromii z 1688 roku, obrazy świętych z XVIII wieku, barokowy ołtarz główny i chrzcielnica kamienna z drewnianą pokrywą i rzeźbą św. Jana Chrzciciela, a także konfesjonał z XVIII wieku. W ołtarzu bocznym jest przechowywany łaskami słynący złocony obraz Matki Bożej Bolesnej. Podobno niegdyś wisiał w kaplicy zamkowej Zawiszy Czarnego. Podziw wzbudza prezbiterium z malowidłami hrabiny Bogumiły Stadnickiej i grupa posągów barokowych, które tworzą przejmującą scenę ukrzyżowania.

Rożnów przyciąga turystów nie tylko ze względu na znaczące zabytki, lecz także malowniczy krajobraz sprzyjający aktywnemu i biernemu wypoczynkowi. To miejsce idealne do kajakarstwa, żeglarstwa, wędkowania czy organizowania pieszych i rowerowych wycieczek po lesistych wzgórzach. Amatorzy tenisa ziemnego mogą skorzystać z prywatnych kortów tenisowych położonych na Zagórzu. Na terenie kąpieliska funkcjonuje przystań z kajakami, rowerkami wodnymi oraz statkiem wycieczkowym „Jaskółka”, który kursuje po Jeziorze Rożnowskim. Skały Rożnowskie to z kolei raj dla wspinaczy i miłośników spacerów.. Wznoszą się nad brzegiem jeziora, gdzie działał kamieniołom. Budulcem tychże skał jest piaskowiec ciężkowicki. Oczywiście poszczególne skały mają swoje nazwy, spotkamy tam więc Turnię nad Przełazem, Płetwę czy Mur za Okrętem.

W Rożnowie warto wstąpić również na zaporę. Chociaż korona nie jest udostępniona dla turystów, spacer z widokiem na strome lesiste brzegi i taflę jeziora dostarcza pozytywnych wrażeń o każdej porze roku.

Sławni ludzie pochodzący z Rożnowa:

Jerzy Kurcz – urodził się w 1949 roku w Rożnowie. Jest profesorem Akademii Muzycznej w Krakowie i Akademii Nauk Stosowanych w Nowym Sączu, specjalistą z zakresu edukacji muzycznej, chóralistyki, dyrygentury chóralnej i kształcenia nauczycieli. To dyrygent wielu chórów. Przewodniczył m.in. oprawie muzyczno-wokalnej podczas uroczystości kanonizacyjnej królowej Jadwigi w Krakowie w 1997 roku.

To warto zobaczyć:

• ruiny zamku Zawiszy Czarnego,
• beluard,
• kościół św. Wojciecha,
• dwór Stadnickich,
• zapora na rzece Dunajec,
• Skałki Rożnowskie,
• widoki na Jezioro Rożnowskie z przysiółków Zagórze i Klecie.